Άλλη μια χρονιά πολλών προσδοκιών,άλλο ένα καλοκαίρι μεγάλων στόχων λήγει με τον πιο άδοξο τρόπο για την εθνική Ελλάδας στο μπάσκετ. Μετά από ένα συναρπαστικό παιχνίδι απέναντι στους Τσέχους και τη διόλου απογοητευτική προσπάθεια των διεθνών μας,φεύγουμε με σκυμμένο το κεφάλι από μια διοργάνωση στην οποία δικαιούμασταν να κοιτάζουμε ψηλά βάσει υλικού,αλλά δεν καταφέραμε να βρούμε τη χρυσή τομή για την ισορροπία σε αυτό το ρόστερ.

Ας κάνουμε μια ψύχραιμη ανακεφαλαίωση στο τι είδαμε από την εθνική στο τουρνουά.Τα πρόσωπα που παρουσίασαμε ήταν διαφορετικά με τη γενική εικόνα να αδικεί τις δυνατότητες και τις διαθέσεις των παικτών,όμως το αποτέλεσμα να μαρτυρά μεγάλο μέρος της αλήθειας που είχαμε να αντιμετωπίσουμε.

Αυτή η ομάδα είχε μερικές σπουδαίες δυνατότητες στο να μετατρέψει την καλή άμυνα σε άμεση επίθεση και να παρουσιάσει ένα πρόσωπο που θα μπορούσε να κυριαρχήσει απέναντι στον αντίπαλο με το φυσικό της προφίλ,όμως η μέτρια διαχείριση του ρόστερ και των δεξιοτήτων μέσα σε αυτό και η πραγματικότητα των τουρνουά FIBA που απαιτούν την εκτέλεση των απλών βασικών στην επίθεση σε ικανοποιητικό βαθμό,δεν βοήθησε στην πραγματοποίηση αυτού.Τι έφταιξε και δυσκολευτήκαμε τόσο να πιάσουμε τέτοια απόδοση ώστε να δούμε συνέχεια στις δύο πλευρές του παρκέ και μια ομάδα ικανή να βρει διαστήματα που να χτίσει momentum και να κυριαρχήσει ενάντια στον αντίπαλο?

Η υπόσχεση της άμυνας

Ας πιάσουμε λίγο το αμυντικό πρόσωπο που είδαμε.Όλες οι ελπίδες και το potential αυτής της ομάδας βασίστηκε από το προπονητικό team πάνω στη δυνατότητα του να πιάσει το maximum στο αμυντικό κομμάτι.Είναι φανερό από τον τρόπο που επέλεξε να βαδίσει στα σχήματα,βάζοντας ένα guard και παίζοντας με forward στις υπόλοιπες θέσεις με στόχο να έχει μέγεθος και versatility,ελπίζοντας οτι θα οδηγήσει τον αντίπαλο σε πολλά contested shots και θα ελέγξει το ριμπάουντ. Δυστυχώς όμως,το μάκρος και η αθλητικότητα μας δεν μεταφράστηκε πάντα σε ένα σύνολο ικανό να σβήσει τους διακόπτες του αντιπάλου.Είδαμε διαφορετικά πρόσωπα στην αμυντική μας αποτελεσματικότητα με πολλά ups and downs.

Βασικότερα προβλήματα? Η ομαδική συνοχή και o τρόπος που ταιριάξαμε τις επιλογές μας απέναντι στις ομάδες που αντιμετωπίσαμε. Για παράδειγμα,είδαμε τη Βραζιλία και την Ν.Ζηλανδία να μας εκθέτουν πλήρως στα μετόπισθεν με την ικανότητα τους στην προσωπική φάση και τη δημιουργία ρήγματος βαθιά στο ζωγραφιστό.Νομίζω πως υπερεκτιμήσαμε την ύπαρξη ψηλών κορμιών στην περιφέρεια και συχνά τζογάραμε απέναντι σε καυτούς παίκτες,είτε ποντάροντας στο οτι ικανοί αμυντικοί θα δώσουν από μόνοι τους defensive stops σε παίκτες που έψαχναν το μισό εκατοστό να επιτεθούν όπως ο Γουέμπστερ,αλλά ακόμα και σε ψηλότερους αντιπάλους όπως ο Βαρεχάο αφήνοντας εκτεθειμένη τη ρακέτα μας με την τακτική των αλλαγών που ειδικά στα τουρνουά της Fiba σε σχέση με τη Euroleague,είναι εξαιρετικά ριψοκίνδυνη λόγω μεγαλύτερων κορμιών και χώρων.

Μπορεί να διαθέταμε στο έμψυχο δυναμικό μας παίκτες με πολλές παραστάσεις που διαθέτουν πάνω τους την ταμπέλα του αμυντικού σπεσιαλίστα,όμως δεν πρόκειται πάντα για εξαιρετικούς individual defenders,αλλά παιδιά που έχουν μάθει να αποδίδουν καλά στην πίσω πλευρά του παρκέ ακολουθώντας μια συνολικότερη τακτική και αποτελώντας κομμάτι ενός συνόλου που συμπεριφέρεται με συγκεκριμένες συνεργασίες και πλάνο. Συχνά,η φυσιογνωμία μας στη θέση 5 κόστισε αν όχι από αδυναμία των ψηλών μας να προστατέψουν το καλάθι,τότε από την απροθυμία μας να γεμίσουμε το ζωγραφιστό με περισσότερα κορμιά ελπίζοντας να δούμε μια καλύτερη συμπεριφορά σε επίπεδο περιστροφών.

Το να μακρηγορήσουμε περεταίρω δεν έχει ιδιαίτερο νόημα θαρρώ,γιατί η σύνδεση των δύο πλευρών του παρκέ είναι ασφαλώς το παν και κάτι που καταφέραμε να κάνουμε ελάχιστα τουλάχιστον σε σχέση με τις ανάγκες μας.Ακόμα κι αν υπήρξαν διαστήματα στα οποία βραχυκυκλώσαμε τον αντίπαλο(α’ ημίχρονο με Βραζιλία,απέναντι στις Ήπα ή και την Τσεχία), το γεγονός οτι αδυνατούσαμε να σκοράρουμε με συνέπεια και να επιτεθούμε ορθολογικά ήταν αυτό που μας κόστισε περισσότερο από όλα.

Με τα φώτα νυσταγμένα και “βαριά”

Έχει γίνει πολλή κουβέντα για την αδυναμία μας στο σουτ και αυτό που είδαμε στην επίθεση,όμως όλα θεωρώ πως ξεκινούν και τελειώνουν στην αδυναμία μας να επιτεθούμε φυσιολογικά,έχοντας βαριά σχήματα στο παρκέ χωρίς καλούς χειριστές.Η ομάδα διέθετε στο ρόστερ της δύο πολύ καλούς γκαρντ,αλλά μόνο αυτούς.Δεν υπήρχε άλλος παίκτης με βασική δεξιότητα να δημιουργήσει με τη μπάλα στα χέρια,κάτι που έχει προεκτάσεις στον τρόπο που θα βάζαμε τη μπάλα στο παρκέ και θα τη μεταφέραμε στην closeout επίθεση και τις εκτελέσεις μας.Με τον Σλούκα,μοναδικό παίκτη να απειλήσει από μακριά έχοντας τη μπάλα στα χέρια του και να συνδέσει την αδύνατη πλευρά στο παιχνίδι,η στατικότητα που αντιμετωπίσαμε ήταν καταδικαστική. Δεν αφορά μόνο την κίνηση χωρίς τη μπάλα,αλλά κυρίως την δραστηριότητα μας με αυτή,όπου ήταν αδύνατο να έχουμε γρήγορη παραγωγή με τη μπάλα να αλλάζει γρήγορα χέρια και να δίνουμε γωνίες στην επίθεση μας.

Είναι επόμενο με τέτοιες αδυναμίες,μια ομάδα με στόχο να βάλει τη μπάλα κοντά στο καλάθι σε παίκτες ικανούς στo post και τα τελειώματα στο ζωγραφιστό,να είναι μπλοκαρισμένη καθώς δεν μπορούσε να βρει διαφορετικές γωνίες πάσας,να ψάξει με υπομονή τον ιδανικό κρίκο της άμυνας να επιτεθεί και να σουτάρει και από μέση απόσταση.Είπαμε,πως το ρόστερ ήταν φτιαγμένο από αμφίβολης αποτελεσματικότητας σουτέρ,όμως αυτό δυσχεραίνεται έξτρα από τα χαρακτηριστικά τους ως forwards και το γεγονός πως παρά τους χώρους και τις αποστάσεις που μπορεί να έδινε η άμυνα,δεν μπορούσαν να βάλουν τη μπάλα κάτω και να εκτελέσουν από μέση απόσταση ή να επιτεθούν στο ρήγμα και να πασάρουν.

Ως αποτέλεσμα αυτό είχε να δούμε μια ομάδα εξαιρετικά δυσκοίλια,που παρά το συχνά καλό διάβασμα των παικτών και την ικανότητα τους να πασάρουν εκεί που πρέπει δεν μπόρεσε ποτέ να ανασάνει.Τα τρίποντα θα έβρισκαν συχνά στεφάνι,ακόμα και αν έμπαιναν όμως,η αμφιβολία δε θα έφευγε από τα χέρια μας.Ο Γιάννης έβλεπε την ανάγκη να ψάξει ο ίδιος την επίθεση κατά μέτωπο στο καλάθι,πάντοτε χωρίς να έχει ιδανική αφετηρία και καθώς ξεφορτωνόταν τη μπάλα από τα χέρια του,εφόσον δεν ήμασταν προφανώς η καλή shooting team που τιμωρεί άμεσα,εξακολουθούσαμε να έχουμε αργούς χρόνους επίθεσης και εκτέλεσης.

Αυτό σταδιακά σκότωσε την ομάδα μας.Η απόπειρα να ψάξουμε ιδανικές λύσεις και διατάξεις άλλαζε τα στάνταρ και στην άμυνα,αφού για παράδειγμα κάναμε λάθη ή βγάζαμε τον ψηλό στην κορυφή(θέτοντας εν κινδύνω την τρανζίσιον επιστροφή μας) ή στέλναμε πολλά κορμιά κοντά στο ζωγραφιστό δυσκολεύοντας ομαλές μεταβάσεις στο πίσω μέρος του παρκέ.

Σε αυτά τα τουρνουά,υποτιμώνται αρκετά οι basic επιλογές μιας ομάδας και η σωστή δόση fundamentals και των απλών δράσεων τους.Επειδή οι ομάδες δεν είναι δουλεμένες στον ίδιο βαθμό,είναι πολύ σημαντικό να εμμένεις πιστός σε ορισμένες παραδοσιακές αρχές του αθλήματος,όπως η ικανότητα σου να επιτεθείς ορθολογικά από τα γκαρντ,η ύπαρξη post δραστηριότητας από τον ψηλό σου ώστε να είσαι πιο σίγουρος στον έλεγχο της μπάλας,η εκτέλεση των corner 3’s και η δημιουργία καταστάσεων και το midrange shot. Το γεγονός πως δεν είχαμε ποτέ την ευκολία να παράγουμε με γρήγορες επιθέσεις και μικρούς χρόνους εκτέλεσης,να τοποθετήσουμε τη μπάλα σε ασφαλείς ζώνες και σημεία και να βρούμε την έτοιμη λύση προς το καλάθι,έθετε όλη την επιθετική μας λειτουργία σε περισσότερη σκέψη από οτι έπρεπε,ρίχνοντας το ρυθμό της ομάδας και την πιθανότητα να βρούμε συνέχεια στην απόδοσή μας.

Εξιλαστήριο θύμα?

Σαφέστατα ο Θ.Σκουρτόπουλος έχει μπει στο επίκεντρο της κριτικής και αποτελεί για πολλούς το βασικό λόγο αποτυχίας της εθνικής δεχόμενος τις διάφορες βαριές κατηγορίες.Σαφέστατα αποδείχθηκε πως είχαν βάση όλες οι εξ’αρχής ενστάσεις για το πρόσωπο που θα κατηύθηνε την ομάδα στον πάγκο,όμως από εκεί εώς το χλευασμό που φτάσαμε υπάρχει μια μεγάλη απόσταση.

Για να μιλήσουμε καθαρά μπασκετικά,ο κόουτς ετοίμασε την ομάδα από τα προκριματικά,πέτυχε μια εξαιρετική πορεία οδηγώντας και κουμαντάροντας μια ομάδα πιο χαμηλών απαιτήσεων πετυχαίνοντας όμως φτάνοντας και σε αυτό το τουρνουά,να κρατήσει την ομάδα μαζί.Μπορεί το αποτέλεσμα να ήταν άσχημο,όμως πρέπει να του αναγνωριστεί οτι η ομάδα αυτή τη φορά έπαιξε και έχασε σαν ομάδα,μακριά από τα τραγελαφικά του τελευταίου Ευρωμπάσκετ.

Ο Σκουρτόπουλος επέμεινε παραπάνω από όσο έπρεπε λοιπόν στη σύνθεση που αναφέρθηκα παραπάνω.Ήταν ξεκάθαρο οτι θα χρησιμοποιηθούν τα σχήματα με τους Παπ στα φτερά και χωρίς 2ο γκαρντ,όμως εν τέλει αγαπήθηκαν μάλλον λίγο παραπάνω από όσο θα έπρεπε. Είναι σύνηθες φαινόμενο οι προπονητές να ψάχνουν να βρουν αυτό που θέλουν σε μια ομάδα σε κάτι που στον απλό θεατή μοιάζει ανορθόδοξο,γιατί ψάχνουν τα πλεονεκτήματα που θα τους δώσουν τα στοιχεία που θα χτίσουν το παιχνίδι τους ακόμα και αν αυτό έχει άλλα μειονεκτήματα.

Ο κόουτς λοιπόν πάτησε πάνω σε μια ριψοκίνδυνη συνταγή που δεν έμοιαζε εξαρχής να βγάζει την ιδανική χημεία,αλλά ήλπιζε οτι θα ήταν κάτι που ξεδίπλωνε τη δυνατότητα της ομάδας να τρέξει και θα εκτόξευε την αμυντική της αποτελεσματικότητα.Η αλήθεια είναι πως άσχετα από την όποια διαχείριση που θα μπορούσε να γίνει στα σχήματα,έλειψε κυνισμός και στυγνή αξιοποίηση μιας τέτοιας πιθανότητας.Τα βαριά σχήματα μπορεί να ήταν μια επιλογή ανορθόδοξη,όμως έπρεπε να τη στηρίξουμε διαφορετικά και η ομάδα να αναζητήσει με μεγαλύτερη ένταση ευκαιρίες για αιφνιδιασμούς που θα άλλαζαν αρκετά το pace της ομάδας και το momentum που θα έχτιζε σε κάθε αγώνα.Εγκλωβιστήκαμε σε μια άμυνα συμβατική ενώ είχαμε επιλέξει να πάμε σε τέτοιες πρακτικές που επέτασσαν παραλλαγές στην άμυνα με παγίδες,zone press,ανοιχτό rotation,κάποιες match-up ζώνες ίσως,και συνολικά πιο τολμηρή αμυντική στρατηγική..(μέρος της οποίας αναγκαστήκαμε να δοκιμάσουμε με τους Τσέχους)

Η ήττα μας από τη Βραζιλία έκρινε εν πολλοίς την έκβαση των πραγμάτων.Μοιάζει ωραιοποιημένο,αλλά αυτά τα τουρνουά κρίνονται σε απίστευτα μικρές λεπτομέρειες και στιγμές των οποίων η διαφορετική κατάληξη οδηγεί σε ένα τελείως άλλο μονοπάτι. Υπάρχουν εθνικές ομάδες με ιστορία που αντιστοίχως δεν έχουν τη μεγάλη μορφή στον πάγκο,τον έμπειρο μπαρουτοκαπνισμένο προπονητή σε συλλογικό επίπεδο τουλάχιστον.Ο Σκουρτόπουλος λοιπόν μπορεί να λοιδωρήθηκε,αλλά στην πραγματικότητα τα λάθη που έγιναν θα μπορούσαν να αποφευχθούν και να έχουμε μια έστω ελαφρώς διαφορετική ιστορία. Η πνευματική και τακτική αδράνεια του δεύτερου παιχνιδιού ήταν αυτή που στοίχισε στην ομάδα μια πιο αξιοπρεπή πορεία.

Είναι η φύση αυτών των διοργανώσεων να σε καταδικάζουν για μια λάθος διαχείριση στο rotation,για μια πνευματική χαλάρωση,για δύο τακτικές αστοχίες.Έχουμε δει να γίνονται και από πιο καταρτισμένους προπονητές.Η πικρή αλήθεια είναι οτι η ομάδα κατέβηκε με μια συνταγή,έξω από τα νερά και τις νόρμες που επιτάσσει το διεθνές μπάσκετ.Εκ προοιμίου το έργο της αποστολής δεν ήταν εύκολο,ήθελε ιδιαίτερη διαχείριση,δεν ήταν όμως και αδύνατον.Έγιναν λίγα πράγματα για να δουλέψει αυτή σωστά,η προσπάθεια ήταν αξιοπρεπής,ιδέες υπήρξαν αλλά η ιδιαίτερη φυσιογνωμία της εθνικής δε ντύθηκε βαθιά με στοχευμένες εργατοώρες και πατέντες που θα έλυναν την εξίωση.Η ατυχής κατάληξη δικαιώνει την απαίτηση για ένα προπονητή με πιο σπουδαίες παραστάσεις και ειδικό βάρος,μιας και τους διαθέτουμε.

Που κρύψαμε τους σουτέρ?

Σε ένα σχόλιο για την υποτιθέμενη ατολμία όσον αφορά τις κλήσεις και την άρνηση μιας ολόκληρης εθνικής μπασκετομασονίας να γυρνάει την πλάτη στους σουτέρ για να καλέσει τους μπετατζήδες που την εξυπηρετούν,θα λάβω τις αποστάσεις μου,πρώτα απ’όλα κυρίως αγωνιστικά.Είναι στα μάτια μου μια απλουστευμένη εκδοχή αυτή που μιλάει για μια ομάδα με παίκτες όπως ο Βασιλειάδης,ο Σάκοτα,Ντόρσει,ο Μπράμος.Σαφέστατα έχει βάση οτι χρειαζόμασταν το καλό σουτ,οτι συχνά θα πρέπει να θυσιάσεις μια στάνταρ επιλογή για κάτι πιο ταιριαστό,αλλά αν κοιτάξουμε καλά και με ειλικρίνεια το υλικό μας θα δούμε την άχαρη πραγματικότητα.

Οι σουτέρ που υποτίθεται οτι έχουμε είναι χαμηλοτέρου επιπέδου και σε πολλές από τις περιπτώσεις καλώς ή κακώς μακριά από το πνεύμα της ομάδας.Όπως δήλωσε και ο Θ.Παπαλουκάς “Η λύση είναι να έχουμε ομάδα που μας ταιριάζει. Να κάνουμε ομάδα με τα στοιχεία που έχουμε.” Η ιδέα του Γιάννη και των 4 παικτών με το σουτ δίπλα του είναι μια ιδέα που λειτούργησε φέτος στο NBA έχοντας πολύ καλούς παίκτες δίπλα του,έναν ικανότατο προπονητή σε pace and space λογικές και σε ένα περιβάλλον διαφορετικών κανονισμών και χώρων στο οποίο ο Γιάννης μπορούσε να κάνει αυτό ακριβώς σαν βασική φιλοσοφία και τακτική της ομάδας.Πολύ δύσκολα θα βρισκόταν το έδαφος να γίνει κάτι παράλληλης λογικής και συνάμα να είμαστε καλοί ολοκληρωμένα σαν ομάδα,με αυτούς τους παίκτες τουλάχιστον.Και το σενάριο να δούλευε κάτι τέτοιο εξειδανικευμένα,μάλλον μοιάζει φανταστικό.

Εννοείται λοιπόν,όπως έγραψα και πιο πάνω πως μάλλον χρειαζόμασταν μια πιο έξυπνη διαχείριση σε κομμάτια σαν αυτό των σχημάτων,ενδεχομένως κάποια αλλαγή ή αλλαγές στη 12άδα με παίκτη/ες σε αυτή την κατεύθυνση,όμως η μεγάλη εικόνα δε θα άλλαζε.Κάποιοι από τους παίκτες που συζητήθηκαν θα μπορούσαν φυσικά να βοηθήσουν με το σουτ τους σε ένα σωστό πλάνο(εδώ ο πιο ολοκληρωμένα κοντά σε κάτι τέτοιο ήταν ο Μάικ Μπράμος αλλά η αλήθεια για το θέμα του μάλλον αγνοείται).Προσωπική μου γνώμη είναι οτι χρειαζόμασταν πιο επιτακτικά από κάθε τι άλλο ένα γκαρντ που να κάνει καλά τα βασικά για να δώσει λύσεις και φυσικά παικτικά δεν μπορεί να πάει αλλού το μυαλό από τον Νίκο Ζήση,ένα εμβληματικό πρόσωπο για την εθνική.Αλήθεια,θα αρνιόταν να παίξει σε ένα τέτοιο τουρνουά με την ομάδα?

Το ψάρι βρωμάει από το κεφάλι?

Δεν είμαι ο αρμόδιος να κάνει κριτική σε όλο αυτό που ονομάζουμε ελληνικό μπασκετικό σύστημα και ελληνική ομοσπονδία.Έχουν γίνει άπειρες συζητήσεις και έχουν γραφτεί και ακουστεί πολλά σωστά πράγματα.Η περίφημη “ελληνική σχολή” που εξυμνείται(αλλά και ισοπεδώνεται στην αντίπερα όχθη),η μεγάλη κόντρα των αιωνίων και η κριτική σε παίκτες,οι αποχωρήσεις,οι τσακωμοί και οι ίντριγκες,οι συνωμοσίες και το παρασκήνιο των κλήσεων και των σχέσεων,οι δημοσιογράφοι και οι παρατρεχάμενοι.

Ένα σωρό πράγματα να συζητηθούν και να αναλυθούν,που ακουμπούν συχνά ελάχιστα το άθλημα και την ουσιαστική ενασχόληση με αυτό.Όσο θρέφουμε αυτό τον φαύλο κύκλο,τόσο θα ενισχύεται.Ας μείνουμε όμως στο ουσιαστικό.Δικαιολογίες μπορεί να υπάρχουν στις αποτυχίες που πάντα είναι μέσα στον αθλητισμό αλλά όταν επί χρόνια υπάρχει ένα κλίμα αμφισβήτησης,ευτράπελα και λάθος χειρισμοί,τοξικές διοικητικές κατευθύνσεις και παρεμβάσεις που συντηρούνται από παντοδύναμους παράγοντες στα πρότυπα παλαιοκομματικών μηχανισμών,μην περιμένουμε να προχωρήσει κάτι υγιώς.Αν γίνει,θα είναι από σπόντα.Προσπαθούμε πάντα να δούμε με καλό μάτι την εθνική ομάδα και δε μου αρέσει στο ελάχιστο το γεγονός οτι βάλλεται από παντού,όμως αν θέλεις στα αλήθεια να τη βλέπεις όπως της αξίζει και αρμόζει σε κάθε εθνικό συγκρότημα,επιβάλλεται ένα μεγάλο ξερίζωμα και αλλαγή.Μέχρι τότε θα ζούμε τη μέρα της μαρμότας,όπως πολύ σωστά γράφει στο άρθρο του ο Γ.Ψαράκης στο basketballguru.

Επίσημη απογοητευμένη